یکشنبه ۱۵ ژوئن ۲۰۲۵، توکن ZKJ متعلق به پروژهٔ محبوب Polyhedra Network ظرف چند ساعت ۸۲٪ سقوط کرد. بخشی از جامعهٔ کریپتو این رویداد را یک «راگپول» تمامعیار میدانند، در حالیکه عدهای از همان ابتدا این پروژه را مشکوک میدانستند. در ادامه میبینیم چه بر سر ZKJ آمد و چگونه بزرگترین صرافی جهان، بایننس، در مرکز این جنجال قرار گرفت.
سقوط قیمت ZKJ
در ۱۵ ژوئن ۲۰۲۵ قیمت ZKJ تنها در چند ساعت ۸۲٪ افت کرد و تلاشها برای بازیابی آن در روز بعد بینتیجه ماند. در زمان نگارش این مطلب، قیمت ZKJ برابر ۰٫۳۵۴۲ دلار است؛ سقوطی شدید نسبت به ۴٫۰۱ دلار در آوریل ۲۰۲۴.
نمودار قیمت ZKJ – منبع: CoinGecko
همچنین میتوانید قیمت رمزارزهای محبوب را در Quickex دنبال کنید.
بسیاری معتقدند این اتفاق نمونهٔ کلاسیک یک راگپول است؛ جایی که توسعهدهندگان پس از ایجاد هیاهو، در اوج قیمت نقدینگی را خالی میکنند. دقیقاً پیش از ریزش، شش کیف پول که گفته میشود به تیم پروژه متصل بودند، ۵٫۲۳ میلیون ZKJ را به ارزش ۹٫۶۶ میلیون دلار فروختند؛ رفتاری کاملاً شبیه به یک راگپول.
0x6aD390b069316ca0877a039AccDC5e02beDe2Ebb
0x0781325b3688714065b15C8d9fC0d4827628bdE7
0xef78554c8384ad94e874D2b27A21085C45Dfb456
0xb7Ba3Cf568224457814254C826d7104a92169b3E
0x1A29375eE09B38AFAa23BeD65f30C85230E27599
0xBdc0f711Bc1eB7C20feD017eA521228cEA8A9912
چه چیزی جرقهٔ ریزش را زد؟
بهنظر میرسد ریزش نقدینگی ZKJ از فعالیت روی توکن دیگری به نام KOGE آغاز شد؛ زیرا هر دو در استخرهای مشترک نقدینگی معامله میشدند. هنگامی که نقدینگی بهطور ناگهانی از استخر KOGE/USDT خارج شد، نهنگها توکن ZKJ را از طریق جفت KOGE/ZKJ فروختند و استخر ZKJ/USDT را سرریز کردند؛ نتیجهٔ آن، افت قیمت و سلسلهای از لیکوئیدیشنها به ارزش نزدیک ۱۰۰ میلیون دلار بود.
دادههای لیکوئیدیشن ZKJ – منبع: CoinGlass
سرمایهگذاران همچنین توجه کردند که هر دو توکن KOGE و ZKJ در استخرهایی معامله میشدند که با برنامهٔ Alpha Points بایننس مرتبط است؛ موضوعی که نگرانیها دربارهٔ ارتباط بایننس با ZKJ را تشدید کرد.
شبکهٔ Polyhedra چیست؟
Polyhedra Network یک پروژهٔ زیرساخت بلاکچینی است که بر مقیاسپذیری، حریم خصوصی و تعاملپذیری با استفاده از فناوریهای Zero-Knowledge تمرکز دارد. هدف آن ساده و ایمنکردن تبادل داده و دارایی میان بلاکچینهای مختلف است.
حامیان Polyhedra – منبع: سایت رسمی
نقش بایننس زیر ذرهبین
یکی از حامیان Polyhedra، Binance Labs (بازوی سرمایهگذاری بایننس) است. گنجاندن ZKJ در برنامهٔ Alpha نشان میداد بایننس برای این توکن پتانسیل میبیند. برای بسیاری از سرمایهگذاران، همین کافی بود تا وارد شوند؛ اکنون اما عدهای ادعا میکنند بایننس بهدلیل بررسیهای ناکافی، پروژههای مشکوک را ترویج میکند. آسیبدیدگان خواستار پاسخگویی هستند و برخی حتی سقوط ZKJ را نشانهٔ پایان احتمالی برنامهٔ Alpha Points میدانند.
واکنش تیم توسعه
تیم Polyhedra وقوع مشکل را تأیید و وعدهٔ تحقیق داد. آنان در ابتدا به فعالیت مشکوک آنچِین اشاره کردند، اما تأکید داشتند پروژه همچنان در حال توسعه است. کاربران شبکهٔ اجتماعی X (توییتر سابق) خاطرنشان کردند این فعالیتها با کیف پولهایی مرتبط است که به تیم پروژه نسبت داده میشود؛ نکتهای که فرضیهٔ راگپول هماهنگ را تقویت میکند. پاسخهای مبهم تیم تا کنون نتوانسته اعتماد ازدسترفته را بازگرداند.
واکنش جامعه
ناظران صنعت معتقدند میشد این راگپول را پیشبینی کرد؛ وعدههای اولیهٔ پروژه به سرمایهگذاران بیش از حد سخاوتمندانه بود ــ اغلب نشانهٔ خطر. چندین سرمایهگذار کل پسانداز خود را از دست دادند.
چگونه گرفتار راگپول نشویم؟
پروندهٔ ZKJ یادآور اهمیت رعایت اصول ایمنی سرمایهگذاری است. برای پرهیز از راگپول و حفاظت از داراییها:
- تحقیق دربارهٔ تیم – پروفایلهای عمومی تأییدشده (لینکدین، X) را بررسی کنید؛ تیم کاملاً ناشناس علامت خطر است.
- تحلیل توکنومیکس – توزیع توکنها را ببینید؛ تمرکز بالا در چند کیف پول ریسک را افزایش میدهد.
- قفل نقدینگی – با ابزارهایی مثل Unicrypt بررسی کنید نقدینگی قفل شده باشد.
- تحلیل بلاکچین – تراکنشهای بزرگ را برای نشانههای هشدار رصد کنید.
- بررسی ممیزیها – دنبال گزارشهای امنیتی شخص ثالث (مثلاً CertiK یا Hacken) باشید.
- اجتناب از هیاهو – بدون پشتوانهٔ فاندامنتال صرفاً بهخاطر شایعات وارد نشوید.
- عدم اتکا به اینفلوئنسرها – همیشه خودتان تحقیق کنید.
- پایش حجم معاملات – حجم بالا با مشارکت کم جامعه میتواند نشانگر معاملات ساختگی باشد.
- سرمایهگذاری محتاطانه – فقط آنچه میتوانید از دست بدهید، وارد کنید.
- توجه به نشانههای خروج – قطع ناگهانی وبسایت یا شبکههای اجتماعی میتواند علامت خروج باشد.
برای مبادلهٔ امنتر، میتوانید گزینههای معتبر را در Quickex بررسی کنید. همچنین تحلیل قبلی Quickex دربارهٔ افت بیتکوین و تأثیر درگیریهای خاورمیانه بر بازار را در این مقاله بخوانید.